Verslag van de vergadering van 2 december 2025 (2025/2026 nr. 10)
Status: gecorrigeerd
Aanvang: 19.52 uur
De heer Van Kesteren i (PVV):
Dank u wel, voorzitter. Een reflectie. Ik ben vandaag getuige geweest van een debat over gecompliceerde, dure en mijns inziens contraproductieve, verliesgevende strategieën om de kosten van een voorgenomen nieuw ideologisch warmtesysteem in de hand te houden. Dat terwijl het bestaande warmtesysteem, waar we afscheid van willen nemen, zijn effectiviteit heeft bewezen: het is haalbaar, betrouwbaar en bovenal betaalbaar. Er wordt ingezet op een publiek monopolie dat wordt gedomineerd door een ideologische politieke keuze die inzet op contraproductieve zon-, wind-, rest-, aardwarmte et cetera, en dat kernenergie afwijst. Daardoor zijn miljarden nodig voor het oplossen van het probleem van de netcongestie. Door die ideologische politieke keuze voor de klimaat- en energietransitie zullen warmtenetten onnodig duur worden en de energielasten voor de consument de pan uit rijzen. De leveringszekerheid en betaalbaarheid voor burgers en bedrijven zullen gigantisch onder druk komen te staan, met rampzalige gevolgen voor onze economie en het besteedbaar inkomen van gezinnen.
Voorzitter. De jeu van het dagelijks leven van veel burgers zal met een dergelijke systeemverandering verdwijnen en het zal helaas onnodig sober worden, vanwege de hoge kosten voor energie ten koste van een goed besteedbaar inkomen. In die systeemverandering is marktwerking onnodig uit den boze en wordt staatsbemoeienis leidend verklaard.
Een verschuiving van met name de obsessieve en ideologische klimaat- en energietransitie met tegenovergesteld resultaat van wat men ermee beoogt naar meer pragmatische dan wel realistische keuzes in de politiek, zou uitkomst kunnen bieden. Bemoedigend in dezen was de optie van kernenergie bij de minister: grondstoffen uit stabiele democratische landen tegen relatief lage kosten, CO2-neutraal, haalbaar, betaalbaar en met een garantie voor behoud van onze welvaart. Het volk smacht naar meer realiteitszin, onder meer omdat die het dagelijks leven en de beslommeringen van zowel burgers als bedrijven draaglijk maakt en ervoor zorgt dat alle energie die mensen in gezin en bedrijf steken meer oplevert in zowel de portemonnee als in toekomstperspectief.
Voorzitter. Deze reflectie is een oproep, zo u wilt een advies voor meer realisme en empathie in de politiek voor burgers en bedrijven. Het volk dat wij menen te vertegenwoordigen zal ons daar uiteindelijk erkentelijk voor zijn.
Dank u wel voor het woord.
De heer Crone i (GroenLinks-PvdA):
Ik wil een vraag stellen aan de collega. Het irriteert mij dat u zegt dat wij allemaal niet deugen en dat wij het allemaal verkeerd zien. U bent de spookrijder die zegt: iedereen rijdt verkeerd, behalve ik als spookrijder. Waar haalt u de arrogantie vandaan? Ik gebruik dat woord nooit, maar waar haalt u de arrogantie vandaan om te zeggen dat u weet hoe het in de wereld beter zal gaan, en dat wij allemaal gek zijn? Dat kan geen feitelijke constatering zijn.
De heer Van Kesteren (PVV):
Ik spreek uit dat wij — en daar hoor ik ook bij — het volk menen te vertegenwoordigen. Ik betrek mijzelf daar ook bij. Ik heb dus helemaal niet gezegd dat "jullie" slecht zijn en dat ik de wijsheid in pacht heb. Het zou goed zijn als met name GroenLinks-PvdA wat meer realiteitszin betracht, als een soort tegemoetkoming. Ik heb soms het idee dat met name links weet wat goed is voor de mensen en dat iedereen die anders denkt en andere standpunten huldigt, niet deugt. Daarom worden partijen die u niet welgevallig zijn en die andere standpunten huldigen, niet betrokken bij eventuele regeringsdeelname. Uitsluiten, daar bent u goed in.
De heer Crone (GroenLinks-PvdA):
Ik was blij dat de collega begon met: ik ben ook onderdeel van het volk en wij zijn allemaal samen het probleem. Ik vind dat dat de ware geest is, want we doen samen uit, samen thuis. In uw eerste termijn was het: links heeft alles fout gedaan. Toen dacht ik: goh, wat hebben we veel macht gehad. Dat was nu gelukkig weg, maar het kwam weer. Gelukkig ben ik nu weer in het oude spoor terechtgekomen en hebben we weer "wij, zij". Probeert u daar bovenuit te komen. Er zijn hier grote problemen; laten we ze samen oplossen.
De heer Van Kesteren (PVV):
Vandaar ook de nuancering in de tweede termijn. Die nuancering verwacht ik ook van uw kant.
Dank u wel.
De voorzitter:
Ik dank u wel voor de nuance. Minister, bent u in staat om direct te antwoorden of heeft u enkele minuten nodig? Steekt u het aantal vingers op voor het aantal minuten. Ik schors de vergadering voor tien minuten.