E250024
  klaver icoon
Laatste revisie: 05-02-2026

E250024 - Commissiemededeling: strategie voor generatievernieuwing in de landbouw



Op 21 oktober 2025 publiceerde de Europese Commissie de strategie voor generatievernieuwing in de landbouw. Deze strategie ligt in het verlengde van de eerder gepubliceerde visie voor landbouw en voedsel. De Europese Commissie zet in de mededeling uiteen hoe de landbouwsector in de Unie aan het vergrijzen is en hoe er een nieuwe generatie boeren de mogelijkheid moet krijgen om dit gat op te vullen.


Stand van zaken

Behandelfase Eerste Kamer: behandeling in commissie Eerste Kamer.

nationaal

Op 3 februari 2026 is de brief met nadere vragen verzonden aan de minister van LVVN.

Europees

Op 21 oktober 2025 publiceerde de Europese Commissie de mededeling.


Kerngegevens

volledige titel

Mededeling van de Commissie aan het Europees parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio's: Strategie voor generatievernieuwing in de landbouw

document Europese Commissie

COM(2025)872PDF-document, d.d. 21 oktober 2025

commissie Eerste Kamer

beleidsterrein

verwant dossier


Behandeling Eerste Kamer

Op 3 februari 2026 is de brief met nadere vragen verzonden aan de minister van LVVN.

Op 27 januari 2026 leverden de fracties van GroenLinks-PvdA, de BBB (Jaspers) en PVV (Van Kesteren) inbreng voor nader schriftelijk overleg.

Op 13 januari 2026 besloot de commissie om op 27 januari 2026 gelegenheid te bieden voor het leveren van inbreng voor nader schriftelijk overleg.

Op 16 december 2025 stuurde de staatssecretaris van LVVN een antwoord op de brief met nadere vragen van 25 november 2025. Op 18 december 2025 werd het verslag van een schriftelijk overleg (28.625, F) vastgesteld.

Op 28 november 2025 is de brief (28.625, D) met vragen verzonden aan de Europese Commissie in het kader van de politieke dialoog.

Op 25 november 2025 is de brief met vragen verzonden aan de minister van LVVN.

Op 11 november 2025 leverden de fracties van GroenLinks-PvdA (Kluit) de BBB (Jaspers) en de SP (Van Aelst-Den Uijl) inbreng voor schriftelijk overleg.

Op 28 oktober 2025 verzocht het lid Jaspers (BBB) naar aanleiding van het overzicht van nieuwe Europese wetsvoorstellen en mededelingen om deze Commissiemededeling op 11 november 2025 te agenderen voor inbreng schriftelijk overleg.


Standpunt Nederlandse regering

Op 28 november 2025 ontving de Kamer het BNC fiche. Het kabinet steunt de integrale EU strategie voor generatievernieuwing in de landbouw. Het kabinet acht de hoge grondprijzen een groot obstakel in Nederland, die tot zeven keer boven het EU gemiddelde liggen. Het kabinet wil de financierbaarheid voor starters verbeteren via gunstige leningen en pachtwetgeving.

Het kabinet wil meer investeren in kennis en vaardigheden met specifieke aandacht voor coaching, digitalisering (zoals AI) en inclusiviteit, waaronder een platform voor vrouwen in de landbouw. Het kabinet zet in op programma’s voor zij-instromers en nieuwe samenwerkingsvormen, zoals burgercoöperaties. Hoewel de EU lagere transactiekosten voor grond voorstelt, ziet het kabinet hiervoor geen noodzaak vanwege de bestaande vrijstelling van overdrachtsbelasting op landbouwgrond.

Het kabinet schrijft te streven naar een vitaal platteland met betere leefomstandigheden en aandacht voor de mentale gezondheid van boeren. Er wordt ingezet op economische diversificatie zoals multifunctionele landbouw om de stabiliteit van bedrijven te vergroten. Ten slotte benadrukt het kabinet dat een succesvolle generatiewissel aandacht vereist voor zowel de jonge opvolger als de stoppende oudere generatie.


Samenvatting voorstel Europese Commissie

Op 21 oktober 2025 publiceerde de Europese Commissie de strategie. Met de strategie beoogt de Commissie om barrières zoals de moeilijke toegang tot land, betaalbaar krediet en de benodigde technische kennis weg te nemen. Een centraal onderdeel is het voorgestelde 'starterspakket' voor jonge boeren dat vestigingssteun, investeringsvoordelen en gunstige fiscale maatregelen combineert. Daarnaast stimuleert de Commissie lidstaten om pensioenregelingen te verbeteren zodat oudere boeren hun bedrijf beter kunnen overdragen aan de volgende generatie. De Commissie adviseert de lidstaten om minstens 6% van hun landbouwbudget specifiek te oormerken voor generatievernieuwing.

Naast financiële steun benadrukt de Commissie dat de aantrekkelijkheid van het platteland cruciaal is om jongeren te behouden. Dit vereist volgens de Commissie brede investeringen in infrastructuur zoals snel internet, gezondheidszorg, onderwijs en kinderopvang. Door jonge boeren actief te betrekken bij beleidsvorming en in te zetten op innovatie en diversificatie (zoals agrotoerisme en duurzame energie) wil de Europese Commissie een veerkrachtige en moderne landbouwsector creëren die weerbaarder is dan nu.


Behandeling Raad

In de databank EUR-Lex wordt de laatste stand van zaken in de Europese behandeling van het voorstel weergegeven.


Standpunten andere lidstaten (IPEX)

In de databank IPEX wordt de behandeling van het voorstel in de diverse (kandidaat) lidstaatparlementen weergegeven.


Alle bronnen